Blog Asociación Amigos de Francisco Carballo

bo e xenroso

QUIROGA PALACIOS, CARDEAL E TRIBUNO DE GALIZA (5)

Escrito por Fcarballo 09-07-2018 en conversas. Comentarios (0)

Fixémoslle a Francisco Carballo un par de preguntas máis nas Conversas (2002) sobre o Cardeal de Galiza, aínda que o seu nome saíu máis veces noutros capítulos do libro. ¿Morreu entón Quiroga Palacios incomprendido? Moi reflexivo contestou: “A dereita non daba ningunha chance ao cambio do Vaticano II. Como Fernando Quiroga o acepta, fanlle xogadas fortísimas. Cando a folga dos seminaristas no 1971 en Santiago, os que estaban á fronte, que eran de dereitas, decidiran expulsar aos líderes. Quiroga quería mandalos estudar a Comillas [Cantabria] e a dereita negáballe os certificados. O Cardeal tivo que chamar a Miguel Anxo Araúxo para que os admitise no seu seminario [Mondoñedo]. Estábano acoitelando; non o deixaban mover. E a esquerda   presionaba para que se puxese en práctica o decidido na Asamblea Conxunta do 71, que introducise o galego, que cambiase de raíz o seminario... Desde o 1965 tivo un acoso constante. Mesmo desde algúns centros galegos de Latinoamérica. Como querían executar xa todo iso, acusaron a Quiroga de franquista. Algúns curas foron castigados con multas, un entrara no cárcere e todo aquilo rematou por levalo á tumba. Quiroga Palacios parou as encarceramentos dalgúns curas con amoestacións públicas na prensa que se interpretaron mal, porque o facía para evitar que o gobernador civil os metese na cadea. Había un sector da esquerda que lle esixía máis e había un sector da dereita que o boicoteaba. O sufrimento del nos últimos anos foi moi grande. Agora acaban de crear unha cátedra co seu nome no Instituto Teolóxico Compostelán. Oxalá que non sexa só teórica e transcenda ao País”.

O lema de Quiroga Palacios era “Omnia in caritate fiant” [Fágase todo en caridade]. ¿É a caridade a que pon os alicerces da inxustiza social? “A caridade, biblicamente tomada, significa amor e sen caridade non se fai nada. É unha disposición de aprecio, de axuda, de diálogo, de colaboración cos demais. A caridade invádeo todo. Pero entendida como beneficencia pode ter eses efectos que vós dicides, mais a caridade do escudo de Fernando Quiroga non ten nada que ver con iso. A frase de San Paulo que toma el, significa: todo se ten que facer con amor. Orabén, a palabra connota, a nivel social, formas de beneficencia e iso sería pernicioso se substituíse á xustiza. O sistema político que usa a beneficencia para ocultar a inxustiza, non ten nada que ver co lema de Fernando Quiroga”.

N.B.- As dúas primeiras imaxes tirámolas do imprescindíbel volume "Fotobiografía del Cardenal Quiroga Palacios" (2004) xa citado noutra achega. Na primeira aparece co ministro de Información e Turismo, o galego Manuel Fraga Iribarne, en 1966, facendo a ruta fluvial dende Vilagarcía de Arousa até Padrón, camiño de Compostela. Na segunda ollamos ao daquela príncipe Juan Carlos [no medio dos dous aparece de esguello Francisco Franco], o 25 de xullo de 1971, bicándolle o anel cardenalicio na Praza do Obradoiro en Santiago. A terceira é o recordatorio que se imprentou no primeiro cabodano do seu pasamento. Nel aparece a lápida, un retrato de Felipe Criado, o seu lema manuscrito [Omnia in caritate fiant] e a súa sinatura.

QUIROGA PALACIOS, CARDEAL E TRIBUNO DE GALIZA (1)

Escrito por Fcarballo 01-07-2018 en cabodano. Comentarios (0)

En decembro de 2000, no centenario do nacemento de Quiroga Palacios en Maceda, artellamos unha exposición na igrexa parroquial. Francisco Carballo e Santiago Prol celebramos unha mesa redonda no salón de actos da Casa do Concello. Escribimos daquela columnas sobre o Cardeal de Galiza en varios medios (A Nosa Terra, La Región, La Voz de Galicia...). Exhumamos nesta primeira achega sobre o fillo predilecto de Maceda, a columna que F. Carballo imprentou no semanario ANT (21/XII/2000):

 “O 7 de decembro de 1971 falecía o cardeal Quiroga en loor de multitudes. Está sepultado ao pé do Santo dos Croques, na catedral de Sant Iago. Aos 100 anos do seu nacemento, volta a pregunta pola significación deste cardeal na historia de Galiza. Fernando Quiroga naceu en Maceda no 1900. Viviu en Ourense desde os 8 anos até o 42. Foi bispo de Mondoñedo do 45 ao 49 e arcebispo de Sant Iago de Compostela do 49 ao 71. Cardeal dende o 52. Escribira en Logos (1931-36) artigos en galego; nun deles afirmaba que era imposíbel unha pastoral rural noutra lingua da galega. Nos anos 60 intentou e conseguiu legalizar o galego na liturxia e oficiou xa no 71 na nosa lingua. O seu andar pastoral na arquidiocese axustouse aos tempos do Concordato de 1953. Fíxoo con grandeza, maxestade, moderación e amor aos humildes (...). Foi ante todo un construtor; inzou de tempos novos a arquidiocese, levantou o seminario de Belvís e reparou o de San Martiño.

No 63 sentiu que aquel tinglado brillante de misións, Acción Católica, exercicios, novenarios, etc, afundía. Membro activo do Concilio Vaticano II, interveu 8 veces en sesións conciliares. Non estaba na órbita dos progresistas; tivo dificultades de aceptación da liberdade relixiosa e na desmontaxe do “nacional-catolicismo español”. Fora amigo de Franco; defendera sempre aos galegos e a Galiza, estimaba o seu poder tribunicio. O Vaticano II crebou o seu ánimo e aceptou cambiar.

Elixido presidente da Conferencia Episcopal Española (1966-69), buscou a paz, o diálogo; acolleu con coraxe os principios da Asamblea Conxunta de clero e bispos no 71. Deu pasos firmes cara o Concilio Pastoral de Galiza. Sentiuse galego sempre, falou na nosa lingua, transmitiu o desexo da súa normalización, acolleu con sorriso e amor aos que apostaban polo cambio. Morreu acoitelado pola dereita e pola esquerda: aberto, comprensivo, leal, non daba un paso de cambio sen que o empurraran. Mentres el tendía a man, outros bispos, de Ourense, de Lugo ou Vigo, vexetaban no máis cru integrismo e ignorancia da terra que lles daba de comer”.

N.B.- A primeira imaxe tirámona do xornal La Región. A segunda e a terceira amosan mala calidade, pero teñen valor como documentos gráficos para a memoria de Francisco Carballo. A última tirámola do semanario ANT co gallo dos actos que celebramos en Maceda arredor do centenario do nacemento de Quiroga Palacios na vila. En próximas achegas, iremos pendurando outras intervencións, textos e actos nos que participou F. Carballo sobre o Cardeal de Galiza.

A GALIZA OFICIAL E FRANCISCO CARBALLO

Escrito por Fcarballo 16-06-2018 en homenaxes. Comentarios (0)

Co gallo da homenaxe que lle fixemos a Francisco Carballo na súa terra de orixe, o sábado, 4 de agosto do 2000, entre outras iniciativas que deixaremos para outras achegas, o investigador Santiago Prol [mantedor desta bitácora] imprentou no semanario ANT o día anterior (3/VIII/00), un texto exemplarizante que logo lería ao remate da cea homenaxe no Castelo de Maceda (no que vivira Afonso X o Sabio cando tiña 11 anos de idade e do que saíu João da Nova, o navegante galego máis relevante do século XVI)):

“A Galiza oficial ningunea a Francisco Carballo. Non lle concede medallas ao coautor de Castelao contra a manipulación. A Universidade oficial apenas recoñece a Francisco Carballo. Non nomea doutor honoris causa a quen impulsa unha historiografía autenticamente nosa e promove toda unha escola de historiadores. A Igrexa oficial omite a Francisco Carballo. Ignora con teimosía a un dos seus máis prestixiosos fillos e especialistas. A Literatura oficial non considera canónico a Francisco Carballo. Non inclúe nas súas escolmas ningún dos seus ensaios históricos ou teolóxicos. O Xornalismo oficial non lle concede premios a Francisco Carballo. Sabe que non se vende aos poderes de turno.

Amósase Francisco Carballo incómodo para os folklorizantes: asina manifestos e adhesións xunto con outros intelectuais. Publica ensaios moi comprometidos co Noso País. Reescribe a Historia oficial que nos contaron. Enxerta certeiros artigos e lúcidas columnas no semanario A Nosa Terra. Non claudica. Faino con discreción e  cunha dignidade exemplar. E sempre, sempre dende a mesma trincheira: a dos bos e xenerosos”. 


17 DE MAIO / MARÍA VICTORIA MORENO

Escrito por Fcarballo 17-05-2018 en cabodano. Comentarios (0)

Co gallo deste 17 de Maio, imos rescatar a primeira aproximación que fixemos -dende esta bítácora- sobre a homenaxeada deste ano. Incluímos unha segunda achega [as dúas datadas o 16 de xaneiro deste 2018]. Invitamos a quen nos siga de cerca, retome a lectura da columna que Francisco Carballo fixo sobre a mellor obra desta escritora "alófona" xenerosa e boa. Eis o texto primeiro que inserimos naquela altura: "Neste 2018 a Real Academia Galega (RAG) vai dedicarlle as Letras a unha muller (4ª en 55 anos logo de Rosalía de Castro, 1963; Francisca Herrera, 1987 e María Mariño, 2007). Estamos a falar de María Victoria Moreno, estremeña de nacemento (Valencia de Alcántara, Cáceres, 1939), pero galega de todo o demais e que finou na cidade de Pontevedra en 2005. Francisco Carballo coñecía persoalmente á escritora e tamén á súa obra. No núm. 1.053 do semanario ANT (24/10/2002) escribiu unha interesante columna titulada “Anagnórise” que imos rescatar en dúas achegas:

“Este é o título dunha primorosa obra de María Victoria Moreno, Anagnórise, agnición, descubrimento dun mesmo. Anagnórise, breve novela desa autora, ten, ao menos, dúas virtualidades: levar da man ao protagonista, un adolescente que fuxe de si mesmo e que acaba reconciliándose coa súa personalidade e, á vez, desvelar bocados autobiográficos da autora. Hai só días, nunha entrevista de prensa, Victoria Moreno expresaba as súas inquedanzas e a febra da súa intimidade. Ao chegar a Galiza, dinme conta da súa lingua e ameina; comprendín con esa decisión que optaba ao mesmo tempo polos sectores pobres e excluídos, afirma. Merecemento digno de congratulación.

 A xa vella novela Anagnórise [1988] fíxome lembrar a miña infancia. A mestra dos meus cinco a once anos [1930-36] foi dona María, unha mestra da mesma febra que o seu marido, solidarios do campesiñado, amorosos, excelentes pedagogos. Vivían nunhas dependencias da mesma escola, unha casa rural do meu lugar [Celeirón de Asadur]. A influencia positiva de tales mestres supera canto se poida dicir. Desafortunadamente hai e había na Galiza mestres e mestras, uns desertores do agro, outros miméticos imitadores da burguesía rancia das vilas e cidades, colonizadores do castrapo e de valores antigalegos. Estes seudoeducadores son os máis funestos elementos dos males de Galiza (...).

N.B.- Continúa na achega "Anagnórise / María Victoria Moreno (2)" publicada o 26 de xaneiro deste 2018 eiquí. Eis a nosa contribución dende a bitácora Amigos de Francisco Carballo:  http://fcarballo.blogspot.es/1517001563/ 

DISOLUCIÓN DE ETA

Escrito por Fcarballo 03-05-2018 en Novas. Comentarios (0)

Por mor do atentado da T4 en Barajas (Madrid), Francisco Carballo imprentou unha columna moi clarificadora sobre ETA no semanario ANT (11/01/2007). Imos recuperala co gallo do anuncio de disolución da organización armada vasca hoxe mesmo: “A fins da década de 1950, cando a ETA deu en cavilar na loita armada, eran moitas as organizacións anticoloniais con tal práctica de liberación. Na de 1960 acadaron a independencia numerosos países. Dende aquela até hoxe cambiaron as tecnoloxías militares e a cultura mundial. Os pobos en desacordo co seu status político han de arbitraren o camiño axeitado para obteren o que desexan. A ETA é un fósil (...). Só ten unha vía de saída: a rendición (...).

Síntome saudoso do 1950, cando ollei nos claustros de San Vicente (Bilbao) nas primeiras siglas de ETA, que expresaban amor ao éuskaro e ás culturas oprimidas. Que aquela vía liberadora se armase nos anos 60 foi xa unha mágoa. Que non se reconvertese nos anos 80, unha incógnita. Que agora se despece en “kale borroka”, que se encastele en adegas, que se mergulle nas lagamortas do tempo, é unha consecuencia da súa atemporalidade.

Mais non é ETA só un vagalume apagado nos itinerarios libertarios, un dos feitos máis para lamentar na España das nacións e a impasíbel ignorancia histórica dos mass media, da escola, da universidade mesetaria, etc. Ese empeño en negar a realidade do pasado e do presente que grita liberdade, que ama a diversidade e que admite unidades voluntarias gratificantes”. 

N.B.- As fotos tirámolas da edición dixital do xornal El País (Fotogalería. 50 anos de ETA en imaxes). A primeira que seleccionamos é da 1ª vítima de ETA, un garda civil galego (7/06/1968). A segunda amosa milleiros de mans brancas co gallo do asasinato de ETA a Francisco Tomás y Valiente, ex presidente do Tribunal Constitucional (15/02/1996). A terceira é da Terminal 4, logo dun dos últimos atentados mortais de ETA (30/12/2006). Fonte: www.elpais.com