Blog Asociación Amigos de Francisco Carballo

Novas

BENEDICTO / VOCES CEIBES

Escrito por Fcarballo 05-06-2018 en Novas. Comentarios (0)


Coa nova do fatal desenlace de Benedicto (4/VI/2018), exhumamos a columna que Francisco Carballo lle dedicou a Voces Ceibes (ANT, 28/IX/2006), na que incide que aos que máis escoitou foron Miro Casabella, Bibiano e Benedicto [en Vigo] e a Suso Vaamonde [por todo o País]. A Agrupación Cultural Os Cabaceiros de Maceda trouxera á nosa vila, en Nadal do 1975, a Benedicto, Bibiano e Cao. Outrosí a Suso Vaamonde. Francisco Carballo estaba alí. Eis a columna: “Voces Ceibes iniciou espectacularmente a súa breve xeira na Facultade de Medicina de Santiago, 1968. Todos temos nostalxia daquel instante, dos cantautores Vicente Araguas, X. González, Guillermo Rojo, etc, das letras de Lois Diéguez, Celso Emilio Ferreiro, etc. Aos que máis ouvín no Vigo dos anos 70 foron Miro Casabella, Bibiano e Benedicto. Con quen máis me encontrei por Galiza adiante foi con Suso Vaamonde, xograr con guitarra ao lombo e letrista de Manuel María.

Voces Ceibes foi o vento refrescante que até puido entrar nos “seminarios galegos” como testemuña Xerardo Moscoso. De 1965 a 1975 estes centros atravesaron o “mar vermello” cara o deserto dunha nova configuración. Uns lograron transformacións lentas e firmes; outros foron presionados, cambiaron de domicilio ou pecharon. A xeira fecunda de Voces Ceibes coincidiu cronoloxicamente coa dos intentos de galeguización, apertura e saída ao pairo dos seminarios. Xogamos unha aventura de ilustración e de inculturación (...). Aquel intre de creatividade baixo o tellado de chumbo do nacionalcatolicismo está enviar sementes a todo o País. E así todos os sectores da cultura. Voces Ceibes inspira e roe; é unha aguillada que acompañar”.  

N.B.- A primeira imaxe -con Benedicto actuando en directo- tirámola de www.lavozdegalicia.es. A segunda é o cartaz que deseñou Raimundo Patiño para o acto de Voces Ceibes en Nadal do 68, mesmo presentado por Manuel María (www.museoreinasofia.es). Dende a bitácora Amigos de Francisco Carballo arelamos lle sexa leve a terra a Benedicto. 

Mesmo inserimos un par de enlaces de "youtube" como homenaxe de lembranza. O primeiro é á cantiga "No Vietnam" (1968), con letra de Lois Diéguez, que pertencía ao seu "single" iniciático, no que incluía outros tres temas. Foi o primeiro disco que nós escoitamos del en Maceda naquela altura. Eis os enlaces:


á cantiga "Vietnam"

O segundo enlace corresponde ao seu LP  "Pola Unión" de 1977, o traballo máis aqueloutrado deste cantautor, que nos deixou con 71 anos de idade, logo dunha delongada enfermidade dexenerativa [Huntington]. Benedicto foi o artífice da actuación do Zeca Afonso no Burgo das Nacións en Compostela no 72, cantando por primeira vez -e a dúo- o "Grandola vila morena" que levaría a Portugal -dous anos despois- á singular  Revolución dos Cravos. Eis o disco completo do 77 deste pioneiro da canción protesta en Galiza:

Pola Unión

DISOLUCIÓN DE ETA

Escrito por Fcarballo 03-05-2018 en Novas. Comentarios (0)

Por mor do atentado da T4 en Barajas (Madrid), Francisco Carballo imprentou unha columna moi clarificadora sobre ETA no semanario ANT (11/01/2007). Imos recuperala co gallo do anuncio de disolución da organización armada vasca hoxe mesmo: “A fins da década de 1950, cando a ETA deu en cavilar na loita armada, eran moitas as organizacións anticoloniais con tal práctica de liberación. Na de 1960 acadaron a independencia numerosos países. Dende aquela até hoxe cambiaron as tecnoloxías militares e a cultura mundial. Os pobos en desacordo co seu status político han de arbitraren o camiño axeitado para obteren o que desexan. A ETA é un fósil (...). Só ten unha vía de saída: a rendición (...).

Síntome saudoso do 1950, cando ollei nos claustros de San Vicente (Bilbao) nas primeiras siglas de ETA, que expresaban amor ao éuskaro e ás culturas oprimidas. Que aquela vía liberadora se armase nos anos 60 foi xa unha mágoa. Que non se reconvertese nos anos 80, unha incógnita. Que agora se despece en “kale borroka”, que se encastele en adegas, que se mergulle nas lagamortas do tempo, é unha consecuencia da súa atemporalidade.

Mais non é ETA só un vagalume apagado nos itinerarios libertarios, un dos feitos máis para lamentar na España das nacións e a impasíbel ignorancia histórica dos mass media, da escola, da universidade mesetaria, etc. Ese empeño en negar a realidade do pasado e do presente que grita liberdade, que ama a diversidade e que admite unidades voluntarias gratificantes”. 

N.B.- As fotos tirámolas da edición dixital do xornal El País (Fotogalería. 50 anos de ETA en imaxes). A primeira que seleccionamos é da 1ª vítima de ETA, un garda civil galego (7/06/1968). A segunda amosa milleiros de mans brancas co gallo do asasinato de ETA a Francisco Tomás y Valiente, ex presidente do Tribunal Constitucional (15/02/1996). A terceira é da Terminal 4, logo dun dos últimos atentados mortais de ETA (30/12/2006). Fonte: www.elpais.com

ASOCIACIÓN CULTURAL DE VIGO (1)

Escrito por Fcarballo 07-12-2017 en Novas. Comentarios (0)

Na web www.literaturagalega.as-pg.gal atopamos unha entrada abondo interesante sobre o presbítero ilustrado de Maceda. Francisco Carballo chega a Vigo en 1973 cunha teima central: inserirse en todas as frontes posíbeis para "facer camiño", para dignificar Galiza e para que o pobo galego tome conciencia de seu. Así contacta con persoeiros centrais dentro do mundo nacionalista: Méndez Ferrín, Bautista Álvarez, Camilio Nogueira, Nemesio Barxa, Francisco Rodríguez... No libro de Conversas (ANT, 2002) e nas Memorias que tivo a ben pasarnos a Santiago Prol e a Xan Carballa, dedícalle varios parágrafos á súa xeira na Cultural de Vigo. Desta volta imos seguir o que a Asociación Pedagóxica Galega insire na web referenciada e que sintetiza aquela etapa. Noutras achegas ampliaremos esa fasquía:

“Impulsada por un fato de persoas de perfil ideolóxico diverso, mais con predominio do nacionalismo, no ano 1965 fundouse a Asociación Cultural de Vigo, coa vocación de constituír un foro de debate político e do ser galego na cidade, ao tempo que servir de cobertura á clandestinidade fronte á ditadura. Estas liñas orientaron a súa primeira xeira, dende a fundación até os estertores do franquismo, relevándose na presidencia Camilo Nogueira, Méndez Ferrín, Nemesio Barxa ou Bautista Álvarez, entre outros. Ademais de servir de cobertura ao nacionalismo organizado, a “Cultural” realizou unha intensa actividade visualizada na convocatoria de cursos de lingua galega, audicións radiofónicas, recitais e presentacións musicais, representacións teatrais, multitude de conferencias dos vellos referentes nacionalistas e actos multidisciplinares como os festivais celtas celebrados no auditorio de Castrelos.

Nun segundo período, entre 1979 e 1986, a directiva -presidida por Francisco Carballo- asumiu o reto de achegar a cultura galega á sociedade, co obxectivo claro de identificar á xente coa súa Patria. Foi a xeira de meirande proxección: convocouse ao asociacionismo de base vigués para a recuperación do Entroido e organizáronse actividades como o cineclub, as excursións culturais, mostras de arte popular, cursos de lingua, literatura, historia, xeografía, ciclos de conferencias e palestras (Mario Benedetti, monseñor Araúxo Iglesias, Costa e Gómes...), a creación dun obradoiro de audiovisuais [pioneiro], cuxas producións percorreron todo o país presenciadas por milleiros de espectadores, e a organización de grandes eventos como o concerto do "Canto General" con Theodorakis ou a homenaxe multitudinaria “Galiza a José Afonso”, aínda en vida do artista”.

N.B.- Todas as fotos desta achega son de Xan Carballa. Coméntanos Xan que na primeira aparece con Barxa de Quiroga, nun ciclo de conferencias titulado "A Paz no mundo" en 1983, no antigo auditorio da Caixa de Aforros de Vigo. A segunda é  no Festival Homenaxe a José Afonso, con Suso Vaamonde no escenario en 1985. Na terceira está con Francisco Rodríguez e Xavier Alonso nun acto no local da Asociación Cultural (en Vigo na mesma altura).

Eis o link ao "Canto General" de Pablo Neruda consonte a extraordinaria cosmovisión musical de  Mikis Theodorakis [en directo  dende Santiago de Chile -desta volta- en 1993], e que tanto lle gorentaba a Francisco Carballo [el escoitaba a cotío o concerto -nunha cassete que lle gravamos- no seu "carro"]. El contábanos -a gargallada limpa- a anécdota do que lle sucedera en Vigo cando trouxera -nun potentísimo evento- a Theodorakis, os seus vocalistas, músicos e coros para interpretar o "Canto General". Cando saíu ao escenario para presentalo, boa parte do público coidaba que o músico grego era Francisco Carballo (con aplausos interminábeis que non lle permitían solventar o equívoco). Merece a pena escoitar -outra volta- esta fermosa versión musicada (e recita) do "Canto General". Mesmo escribimos esta achega co concerto de fondo. Beizón:

Ver Vídeo

FUNDACIÓ JOAN MARAGALL / ENTRE CULTURAS

Escrito por Fcarballo 01-10-2017 en Novas. Comentarios (0)

Hoxe é 1 de outubro de 2017. Data transcendental para a nova conformación do organigrama do Estado. Imos facer un contrapunto cunha fasquía de Francisco Carballo que xa amentamos. Dicía Carballo en 2004 que culturalmente seguía activo e en contacto con colectivos como a Fundació Joan Maragall [FJM] abeirada ao arcebispado de Barcelona. Mesmo deu conta disto nalgunhas columnas n’ANT (nº. 1.056, 14/XI/2002 e nº. 1.104, 13/XI/2003). Por elas sabemos que Francisco Carballo estivo como ponente central e participou nos debates (celebrábanse a comezos de novembro). A primeira foi adiante no Paular (Madrid) en 2001; a segunda en Monserrat (Barcelona)  en 2002; a terceira en Begoña (Bilbao) en 2003. Había outra programada para facer en Galiza en 2004 (...). Seguimos a F. Carballo: “Concurrimos uns 30 estudosos das catro culturas do Estado: casteláns, cataláns, galegos e vascos. O horizonte destes encontros é sempre o de cristianismo e culturas. Tres culturas minorizadas e unha cultura maiorizada. As catro enfróntanse co reto da mundialización. É necesario o diálogo mutuo. Non estamos polo conflito de civilizacións, estamos a prol do respecto mutuo e da colaboración e contra a subordinación. Denunciamos como antihumana, como inxusta, a invasión cultural dos poderes estatais e dos globalizadores”. Verbas que siguen vixentes hogano. Como xesto simbólico, imos pendurar en catalán (collido da Viquipedia, L´enciclopedia lliure) que é a fundación á que pertenceu e na que participou activamente o presbítero ilustrado de Maceda a comezos deste milenio:

“La Fundació Joan Maragall - Cristianisme i Cultura és una fundació eclesiàstica privada amb reconeixement civil que té com a objectiu treballar per la normalització de les relacions entre el cristianisme i la cultura contemporània o, dit d’una altra manera, treballar per la inculturació actual del cristianisme al nostre país. Promoguda pel cardenal Narcís Jubany i un grup d’intel·lectuals cristians, fou fundada a Barcelona el 1989. El 2014 celebrà el seu vint-i-cinquè aniversari. És dirigida per un Patronat i té un consell assessor i un ampli grup de promotors. Manté relació amb centres europeus de referència de naturalesa anàloga. Porta el nom de Joan Maragall, perquè vol inspirar-se en l’estil de relació entre fe i cultura que exemplifica aquest poeta. El seu camp d’actuació és especialment el món dels universitaris i dels intel·lectuals. El 2009 la Fundació Joan Maragall Cristianisme i Cultura va rebre el Premi d'Honor Lluís Carulla, lliurat per la Fundació Carulla. Des del novembre de 2016 és membre del Moviment Internacional d'Intel·lectuals Catòlics - Pax Romana (ICMICA/MIIC)”.


AUTOBIOGRAFÍA (BVG)

Escrito por Fcarballo 30-09-2017 en Novas. Comentarios (0)

En novembro de 2004, Francisco Carballo pendourou unha breve autobiografía na Biblioteca Virtual Galega que mesmo complementa e fornece o post anterior: “Son de Celeirón de Asadur (Maceda-Ourense). Nacido o 8 de marzo de 1925. O cuarto de sete irmáns (catro homes, tres mulleres). Vivimos seis (catro homes e dúas mulleres). Lembro a miña infancia como inocencia, xogo e escola. Fun á escola aos cinco anos; fixen a 1ª Comuñón aos seis. Montei a cabalo desde sempre —porque me levaban de neno e sabía montar desde os tres anos—. Era unha infancia divertida: a escola tenra; as feiras de Maceda os días 4 e 20, unha ilusión; os xogos na "carreira" continuos; a familia, un fogar entretido. Perdín, por falecemento, a irmá maior cando tiña eu sete anos: foi moi amargo. Aos 11 anos pedín ir estudar aos Milagres —un santuario cunha preceptoría a seis kms. da casa. No 2º curso, no verán, faleceu meu pai: moi duro trance. Seguín estudos. Aos 16 anos optei por un noviciado de "paúles" en Madrid. Catro anos en Madrid máis catro en Cuenca de estudos filosófico-teolóxicos. No máis puro "nacionalcatolicismo", nun internado filosófico atroz, mentres o teolóxico resultou amábel. Presbítero aos 24 anos, 3-VII-1949.

 Profesor de seminario —cursos de filosofía— e estudante de Historia na Complutense (Madrid). Licenciado no 1954 con Sobresaínte. Iniciei o doutorado a compatibilizar como director do colexio San Narciso de Marín, 1954-1958. Deste a Barakaldo, 1958-1965. No 1965 reitor do Teologado de Paúles en Salamanca. Renovación teolóxica ao ar do Vaticano II. Así 8 anos decisivos para mudar de mentalidade. 1973 decidín voltar ao meu País. Vigo como domicilio; profesor da Escola Universitaria de Maxisterio e horas no Instituto Politécnico. Profesor e animador cultural, político e relixioso. Actividade relixiosa na Igrexa galega dos "Coloquios", de Irimia, etc. En Vigo había cregos obreiros e con eles vivín. Actividade cultural directa no barrio e na A.C. de Vigo que presidín uns anos. Cofundador e presidente de Promocións Culturais Galegas, 1977, editora d´A Nosa Terra. En política tomei parte na ANPG e no BNG.  

Como escritor comecei en revistas relixiosas, nos anos 1946-49. Logo publiquei "O Santuario do Monte Medo", que se esgotou, nos anos 60. Ademais dos libros referidos na bibliografía, en Salamanca editei: “La oración cristiana” na "Enciclopedia do Catolicismo e a Congregación da Misión - PP. Paúles, en EPESA. Teño varias monografías en números extraordinarios d´ANT, ensaios en revistas internacionais, etc. Escribo semanalmente no periódico ANT, reseñas de libros ou/e columnas. 


Desvelei a miña interioridade en “Conversas con Francisco Carballo” (ANT, 2002), obra de Santiago Prol e Xan Carballa. A iso me remito. Toda a miña actividade podo dicir que está sempre arredor da historia, da reflexión teolóxica e do vivir dun galego crente. Mais amo a montaña, o mar, o silenzo das noites de luar e os días de choiva quente. Pero só en casos isolados tentei o ensaio literario e nin sequera o conservo. Nos artigos en ANT e en varios outros medios, procuro combinar pensamento e bo expresar. Teño consciencia da lingua galega na que me ubico e que debo coñecer e usar con rigor e estilo. Conservei o diario "de melancolía e soños" desde os 16 anos, que, aos sesenta, botei ao lume; gardo algo dos anos 1963 e seguintes. Nos anos 1990 redactei unhas Memorias que serviron a Santiago Prol e Xan Carballa para as "Conversas"; de vez en cando prosígoas.

Vivo no Morrazo desde que me xubilei como profesor. Comparto casa con paúles; estou activo: ministerialmente coa pequena Igrexa galega de Irimia; culturalmente, con colectivos v.g. Fundación Joan Maragall (arcebispado de Barcelona), Maio Longo (Pontevedra), Pedra Longa (Marín), ANT e outros; intencionalmente, co BNG. Intento dar remate a unha monografía s. XVI de Galiza e a un ensaio cristián sobre "inserción do cristinanismo" na nación. Son asiduo de canto virtual se publica en galego, e non virtual por suposto; coñecía a BVG e felicítovos por tal feito. Inda que son da AELG, non creo literatura e non me considero chamado a tan egrexia categoría de creadores literarios. Gusto da investigación e acepto o ensaio como diálogo cos lectores.

[Marín, 8-XI-2004]”

N.B.- Fonte: Biblioteca Virtual Galega (www.bvg.udc.es)