Blog Asociación Amigos de Francisco Carballo

Novas

MISIONEIROS PAÚLES / "RECUERDO-AGRADECIDO"

Escrito por Fcarballo 24-09-2017 en Novas. Comentarios (0)

Co título “Francisco Carballo” a web www.misionerospaules.org pendurou unha telegráfica nota biográfica sobre o fillo sobranceiro de Maceda. A “Congregación da Misión”, que F. Carballo prefería chamar “Lazaristas”, xa que logo a casa matricial remóntase ao antigo Priorato de San Lázaro en París, tamén se coñece por outros nomes: “Misioneiros Paúles” en España, “Vicentinos” en América Latina, “Vicentians” nos países anglófonos... A web (que conmemora os 400 anos dos “Vicencianos”) é abondo interesante. Na sección “Recuerdo Agradecido” aparece unha galería de Padres Paúles. Mesmo varios da nosa contorna e, por suposto, Francisco Carballo. Imos verter o texto íntegro (orixinariamente escrito en castelán), pois sintetiza bastante ben -aínda que poderíamos que matizar algunha fasquía e a omisión doutras- a traxectoria vital do noso fillo egrexio. Eis o texto completo:  

“Naceu en Celeirón de Asadur (Maceda-Ourense) o día 8 de marzo do ano 1925. Ingresou na Congregación da Misión o día 3 de outubro de 1941, en Hortaleza (Madrid). Foi ordenado sacerdote o día 3 de xullo de 1949. Despois de obter a licenciatura en Historia na Universidade Complutense, e comezar o doutorado, foi destinado, como director, ao Colexio San Narciso, de Marín (Pontevedra) dende 1954 a 1958. A continuación, de 1958 a 1965 foi enviado ao Colexio San Vicente de Paúl, de Barakaldo, tamén como director. En 1965, ocupou o cargo de reitor do Teologado de Santa Marta de Tormes (Salamanca). En 1973, foi destinado a Vigo, onde exerceu de profesor da Escola Universitaria de Maxisterio e do Instituto Politécnico. En 1985, xa xubilado como profesor, foi destinado á Comunidade do Colexio San Narciso, de Marín (Pontevedra). Foi superior desta Comunidade dende o ano 2002 até o 2009. No año 2012, foi enviado á Comunidade da parroquia da Milagrosa da cidade de Ourense. Finalmente, foi á enfermería de Santa Marta de Tormes (Salamanca). Figura sobresaínte e moi destacada das Letras Galegas. Autor de diversas obras de Historia. Fundador, con outros, do semanario “A Nosa Terra”. Faleceu o día 29 de novembro do año 2014.

Un último adeus”.

N.B.- Inserimos a mesma foto que penduraron na web www.misionerospaules.org

BAUTISTA ÁLVAREZ (San Amaro, 1933-Beariz, 2017)

Escrito por Fcarballo 17-09-2017 en Novas. Comentarios (0)

Lembramos a Bautista Álvarez en varias das homenaxes que, dende Maceda tivemos a ben facerlle a Francisco Carballo. Sabiamos da súa fonda amizade dende que Carballo regresou a Vigo en 1973. Bautista estivo na homenaxe que lle tributamos ao presbítero ilustrado de Maceda o 4 de agosto do ano 2000, ao abeiro da nosa torre medieval, na súa casa natal en Celeirón de Asadur e na biblioteca que hogano leva o nome de Francisco Carballo. Alí Bautista reencontrouse cun antigo compañeiro do Seminario de Ourense e da Facultade de Filosofía e Letras na Complutense en Madrid. Era o noso tío Agustín Blanco Garrido que nos tiña falado cumpridamente del e que mesmo seguía a súa traxectoria política dende a distancia. ¡Levaban case medio século sen verse! Ollamos a Bautista outra volta –xa moi enfermo- cando inhumamos a Carballo [el foi o que nos aguilloou a todos os presentes para que cantásemos con fonda carraxe o Noso Himno, mentres as cinzas do historiador macedán se reencontraban coa terra que o vira nacer na campa de Asadur]. Outrosí volveu Bautista á nosa vila para estar presente na inmensa Homenaxe Nacional póstuma que organizou o Concello de Maceda, co alcalde Xabier Oviedo á fronte, poucos días despois do soterramento de Carballo, naquel mes de  Nadal de 2014. Cando fixemos o libro de Conversas [Xan Carballa e nós (ANT, 2002)], Paco Carballo falounos de Bautista en varios capítulos. Imos recuperar o intre no que o nomea por primeira vez no volume, xa que logo dende aquela mantiveron unha acesa relación persoal e ideolóxica que endexamais se fendeu: “Inscribinme na Asociación Cultural aos quince días de chegar a Vigo. Estaba de secretario un mozo que me dixo que non funcionaba. Pouco despois foi cando Bautista Álvarez empezou a funcionar alí. Coñecino na Cultural. Ao comezo só participei en conferencias que se convocaban, pero desde o 1976 xa intervín máis desde dentro. A Asociación Cultural utilizouse como plataforma política naquela época. Primeiramente por todo o galeguismo e o antifranquismo en xeral. Logo foi indo na liña da UPG (...)”.

N.B.- Dende a Asociación de Amigos de Francisco Carballo [AAFC] arelamos lle sexa leve a terra a Bautista Álvarez que, ao igual que o presbítero ilustrado de Celeirón de Asadur (Maceda), loitaron por un mundo mellor en clave nosa e endexamais perderon o norte.


MANUEL VIDAL, UN PRESBÍTERO ILUSTRADO DE MACEDA

Escrito por Fcarballo 15-09-2017 en Novas. Comentarios (0)

Con ese suxerente título acaba de saír do prelo [agosto, 2017] o novo libro do investigador Santiago Prol; mesmo coa xenerosidade de Paco Nóvoa -fillo predilecto de Maceda- e da man do seu Grupo Academia Postal Editores. Neste sólido volume do ensaísta macedán, aparece citado Francisco Carballo na “Nota preliminar” (I), no capítulo “O rexionalismo” (II) e en “Última xeira e recoñecementos” (III). Imos avanzar os tres fragmentos, agora que o libro de Santiago Prol (363 páx.) está xa na rúa: “Ao longo da primavera de 2001 traballamos en Marín (Pontevedra) -con Xan Carballa- nas Conversas con Francisco Carballo (ANT, 2002). Un dos temas que queriamos peneirar era a figura de Manuel Vidal, co que o historiador amosaba non poucas concomitancias: presbíteros, ilustrados, docentes, motivadores, empáticos, investigadores, ensaístas, escritores comprometidos con Galicia -aínda que dende cosmovisións diferentes-... Ademais os dous exercían de macedáns dende o “seu exilio” (I).


“Na reflexiva columna O rexionalismo de Manuel Vidal, imprentada no semanario A Nosa Terra (20/12/2001), Francisco Carballo salienta que este crego ilustrado aparece retratado nos Contos d´antano e d´hogano (1920) cun galego popular que rexeita os enxebrismos e os cultismos, non os dialectalismos. Sempre empeñado no uso do galego tal e como se fala e preservando o castelán culto para outros mesteres. Logo encadra sinóptico o pensamento ideolóxico do presbítero ilustrado de Maceda, dentro do convulso contexto histórico que lle tocou vivir: “Vidal é un home do rexionalismo, da canteira ourensá de 1880 e seguintes, entre o integrismo teolóxico de Casas e os aires renovadores de Basilio Álvarez, Rei Soto, Vales Faílde, Marcelo Macías. Amigo de Lamas Carvajal e de López Ferreiro. Todos baixo o paraugas do Padre Feijóo a quen Ourense honrou con estatuas, actos e concursos literarios en 1887. Vidal asina un manifesto a prol da Autonomía en 1932, pro aférrase ao rexionalismo: un galeguismo costumista, dunha cultura menor, unha alfaia familiar para uso nas festas ao son da gaita e o tamboril. Vidal, nos días do trebón de 1936 e perante a morte de tres familiares (un cuñado e dous sobriños na órbita da Falanxe), adoece; busca consolo na evocación dos anos de capelán de Emilia Pardo Bazán en Meirás, e loa ao xeneral Franco que xa posuía aquel pazo. Ah, os nosos rexionalistas: fixeron a decrúa, conservaron o idioma; bailaron a muiñeira; viron, mais non entraron no tempo da nazón” (Carballo: 2001)” (II).


“No libro de Conversas con Francisco Carballo (ANT, 2002), preguntámoslle -ao outro presbítero ilustrado- por Manuel Vidal, un dos fillos sobranceiros de Maceda que se asentara en Santiago de Compostela, que presidira o acto inaugural da Irmandade dos Amigos da Fala de Santiago e que apoiara publicamente o Estatuto de Autonomía en 1932, feito relevante que o historiador macedán dera á luz. Francisco Carballo contestou: “Citeino no meu libro La Iglesia gallega en la Galicia contemporánea (1978). Lera a súa obra La Salve explicada de estudante de Filosofía en Hortaleza. Manuel Vidal é un polígrafo: teatro, narrativa, ensaio, didáctica. Catedrático de Literatura Española no instituto de Santiago de Compostela até o seu falecemento en 1941, estendeu o seu quefacer á cidade con representacións teatrais e bos estudos sobre o Apóstolo  e a Catedral. Utilizou o galego popular de Maceda en obras como Contos d´antano e d´hogano e Don Porrazo, que son xoias lingüísticas de ambiente local” (Prol / Carballa: 2002)” (III).   

N.B.- Na primeira ilustración aparece a portada do libro "Manuel Vidal, un presbítero ilustrado de Maceda" (GAP, 2017) de Santiago Prol, baseada na "pentafoto" (ca. 1900) que tivo a ben cedernos a xa centenaria Concepción Requejo Domínguez (Mimí) -memoria viva de Maceda-, na segunda o debuxo do sobriño do protagonista (Pedro Vidal Lombán) sobre as Torres de Meirás (1939), na terceira inserimos un retrato de Vidal de comezos do século XX e na última outro retrato de estudio publicado na revista "Galicia" (Madrid, 1907).


XA SOMOS MÁIS

Escrito por Fcarballo 12-05-2017 en Novas. Comentarios (0)

O 29 de novembro  de 2016, tivemos xuntanza do grupo matricial que conformamos a Asociación Amigos de Francisco Carballo (AAFC). Ademais de Santiago Prol, Celso Sánchez, Xabier Oviedo, Bieito Seara e Milagros Calvo Carballo, contamos formalmente xa cun bo feixe de socios, aos que tivemos a ben dar de alta. 

Eis os nomes dos amigos: Xan Carballa Alonso, Afonso Eiré López, Olaia Fernández Davila, Francisco Nóvoa Rodríguez, Antón Fernández Álvarez, Antón Gómez González, Bieito Peleteiro Rodríguez, Cesáreo Borrajo García, Fernando Cuñarro Pintos, Lucía Santos Omil, Luis Alfonso Vázquez Fernández, Manolo Peleteiro Rodríguez, Manuel Conde Gómez, María Esther Crespo Iglesias, Marina Pérez Costas, Mercedes Otero Rodríguez, Xulio Gómez Rodríguez, Xulio Xosé Conde Blanco...  

Sabemos que moitos máis amigos de Francisco Carballo se irán sumando a esta fermosa iniciativa que só ten un norte: vindicar o seu legado, manter viva a súa memoria e aceso o seu compromiso a tempo completo na dignificación do Noso País. O presbítero ilustrado de Maceda puido ser bispo e seguir carreira eclesiástica. Mesmo chegar até onde chegou outro macedán sobranceiro, como foi o cardeal Quiroga Palacios ao que coñeceu e tratou en vida. Optou por Galiza con todas as consecuencias. Este País ten unha débeda con Francisco Carballo que nós debemos vulgarizar até que sexa reparada.

(Nas fotos aparecen algúns amigos de Francisco Carballo no 2º Roteiro que fixemos por Vigo, Marín e Pontevedra en 2016).

PLACA NO CEMITERIO DE ASADUR (MACEDA)

Escrito por Fcarballo 08-04-2017 en Novas. Comentarios (0)

Envíanos, con data do 7 de abril de 2017, a sobriña do presbítero ilustrado -Milagros Calvo Carballo-, a primeira imaxe a placa que a familia tivo a ben poñer nestas datas  na campa de Asadur en memoria del. Dende agora, mesmo debe formar parte do 1º Roteiro sobre os Lugares de Francisco Carballo que xa activamos hai dous anos. Acompañámola doutra foto que tiramos o 13 de decembro de 2014, cando –xa incinerado- os seus restos regresaron a Galiza, logo do seu pasamento en Salamanca, o 29 de novembro daquel ano.

No libro de Conversas (Prol / Carballa, ANT, 2002) preguntámoslle se lle agradaría o descanso derradeiro na parroquia que o vira nacer. Contestounos que prefería a incineración -como así foi- e descansar a carón dos seus no silencioso cemiterio de Asadur, coa sepultura no chan, cuberto de flores e de herbas, que mesmo significaban a paz, o encontro coa natureza e co Creador: “Voltar á terra da que formas parte e atopar o “Absoluto”. Abofé que se cumpriu a súa vontade grazas á teimosía da súa sobriña perante as autoridades dos Paúles en Salamanca. Foi o seu derradeiro acto de rebeldía. Nós, como Asociación Amigos de Francisco Carballo, desexamos que lle sexa leve a terra. Outrosí que seguiremos vindicando e dignificando a súa figura. ¡Beizón á familia por tan loábel iniciativa!